Medical Sciences Journal of Islamic Azad University

fa اثربخشی درمان با رویکرد رفتاردرمانی-عقلانی-هیجانی و درمان پذیرش‌وتعهد بر استرس اکسیداتیو بیماران مبتلابه فشارخون بالا The effectiveness of rational emotive behavior therapy and acceptance and commitment therapy on oxidative stress in patients with hypertension روانپزشکی psychiatry نيمه تجربي Quazi-Experimental سابقه و هدف: فشارخون بالا یکی از اصلیترین عوامل مرگومیر در جهان است. علیرغم اینکه فشارخون بالا منشأ پزشکی دارد، مداخلات روانشناختی نیز میتوانند در کاهش آن نقش مهمی ایفا کنند. بنابراین هدف پژوهش حاضر بررسی اثربخشی <a name="_Hlk145867211">درمان با رویکرد رفتاردرمانی-عقلانی-هیجانی و درمان پذیرشوتعهد بر استرس اکسیداتیو بیماران مبتلابه فشارخون </a>بالابود. روش بررسی: پژوهش حاضر شبه تجربی از نوع پیشآزمون-پسآزمون با گروه کنترل به همراه دوره پیگیری بود. جامعه آماری شامل تمامی افراد مبتلابه فشارخون بالا در شش ماه نخست سال ۱۳۹۹ در شهر بیرجند بودند که به روش نمونهگیری در دسترس 36 نفر به‌عنوان نمونه انتخاب بهطور تصادفی در دو گروه آزمایش درمان عقلانی، هیجانی و رفتاری (12 نفر) و پذیرش و تعهد (12 نفر) و یک گروه کنترل (12 نفر) قرار گرفتند. افراد گروههای آزمایش به‌صورت هفتگی و در هر جلسه ۹۰ دقیقه درمجموع هشت جلسه، مداخلات درمانی درمان عقلانی، هیجانی و رفتاری درایدن و نیمن (2013) و پذیرش وتعهد هیز (2011) را دریافت نمودند. ابزار پژوهش دستگاه فشارخون جیوهای و روش اندازهگیری Hple و FRAP بود. جهت تحلیل دادهها از روش تحلیل واریانس با اندازه‌گیری مکرر در نرمافزار SPSS24 استفاده شد.  یافتهها: درمان با رویکرد رفتاردرمانی-عقلانی-هیجانی و درمان پذیرش و تعهد بر شاخصهای استرس اکسیداتیو یعنی مالوندیآلدئید (01/0>P)، ظرفیت تام اکسیدانی <a name="_Hlk145918115">(01/0></a>P) و اسیداوریک (05/0>P) اثربخش بود که در دو دوره پیگیری نیز تداوم داشت (<a name="_Hlk145869333">01/0></a>P). نتیجهگیری: بر اساس نتایج، میتوان از مداخلات درمانی درمان عقلانی-هیجانی-رفتاری و پذیرشوتعهد برای کاهش استرس اکسیداتیو بیماران مبتلابه فشارخون بالا در کنار روشهای دارویی، استفاده کرد.   Background: High blood pressure is one of the main causes of death in the world. Psychological interventions can also play an important role in reducing it. Therefore, the aim of study was to investigate the effectiveness of REBT and ACT on oxidative stress in patients with high blood pressure. Materials and methods: This quasi-experimental research was pre-test-post-test with a control group and a follow-up period. The statistical population included all the people suffering from high blood pressure in the first six months of 2020 in Birjand. 36 people were randomly selected by sampling method in two experimental groups of REBT (12 people) and ACT (12 people) and a control group (12 people). The subjects of the experimental groups received weekly, 90-minute sessions for a total of eight sessions, therapeutic interventions with the REBT of Dryden & Neeman (2013) and ACT of Hayes (2011). the research tool was mercury blood pressure device and Hple and FRAP measurement method. To analyze the data, the method of analysis of variance with repeated measurements was used in the SPSS24. Results: Treatment with behavioral-rational-emotional therapy approach and acceptance-and-commitment therapy on the markers of oxidative stress i.e., MDA (P<0.01), TAC (P<0.01) and uric acid (P<0.05) was effective and continued in the follow-up period (P<0.01). Conclusion: It’s possible to use therapeutic interventions with REBT and ACT to reduce the oxidative stress of patients with high blood pressure along with pharmaceutical methods.   رفتاردرمانی عقلانی هیجانی, درمان پذیرش و تعهد, استرس اکسیداتیو, فشارخون بالا. Rational emotive behavior therapy, Acceptance and Commitment Therapy, Oxidative Stress, Hypertension. 264 273 http://tmuj.iautmu.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-1760-1&slc_lang=fa&sid=1 Minoo Miri مینو میری m.miri@cfu.ac.ir 100319475328460012558 100319475328460012558 No Assistant Professor, Department of Psychology and Counseling, Farhangian University, PO Box 889-14665, Tehran, Iran استادیار گروه آموزش روانشناسی و مشاوره، دانشگاه فرهنگیان، صندوق پستی 889-14665، تهران، ایران Asghar Zarban اصغر زربان azarban@yahoo.com 100319475328460012559 100319475328460012559 Yes Professor, Department of Clinical Biochemistry, Faculty of Medicine, Birjand University of Medical Sciences, Birjand, Iran استاد،گروه بیوشیمی بالینی، دانشکده پزشکی، دانشگاه علوم پزشکی بیرجند، بیرجند، ایران Seyed Alireza Ghasemi سید علیرضا قاسمی al.gh.13790@gmail.com 100319475328460012560 100319475328460012560 No Master's student in Educational Psychology, Department of Psychology, Birjand University, Birjand, Iran دانشجوی کارشناسی ارشد روان‌شناسی تربیتی، گروه روان‌شناسی، دانشگاه بیرجند، بیرجند، ایران Shahram Vaziri شهرام وزیری Vaziri@irau.ac.ir 100319475328460012561 100319475328460012561 No Associate Professor, Department of Psychology, Roodehen Medical University, Islamic Azad University, Roodehen, Iran دانشیار، گروه روانشناسی، دانشکده پزشکی، واحد رودهن، دانشگاه آزاد اسلامی، رودهن، ایران