---

---

سابقه و هدف: مطالعات قبلی روی ICD-85 (پپتید مشتق از زهر مار و عقرب )که توسط محققین موسسه سرم سازی رازی استخراج شده است، اثر مهاری این ترکیب را در گروه سلول‌های سرطانی پستان (MDA-MB 231) نشان داد. این تحقیق به منظور روشن شدن مکانیسم اثر ICD-85 روی سلولهای سرطانی HL-60 صورت گرفته است.
روش بررسی: ابتدا سیتوتوکسیسیته ICD-85 روی سلول HL-60 توسط تست MTT تعیین شد و تغییرات مرفولوژیکی حاصل از ICD-85 در سلول‌هایی که به مدت24 ساعت در معرض این ترکیب قرار گرفتند، زیر میکروسکوپ الکترونی مشاهده شد. سپس میزان LDH آزاد شده در محیط سلو‌‌ل‌هایی که تحت تاثیر ICD-85 قرار گرفته بودند، اندازه‌گیری شد.
یافته‌ها: مقدار IC50 پس از افزودن غلظت‌های مشخص از ICD-85 (40، 4، 4/0، 04/0، 004/0 تا ... 15-10 ×4 میکروگرم در میلی-لیتر) به مدت24 ساعت به سلول HL-60 برابر با 04/0 میکروگرم در میلی‌لیتر محاسبه شد. هم‌چنین این سلول‌ها در مقایسه با سلول‌های کنترل که در معرض ICD-85قرار نگرفته بودند، زیر میکروسکوپ الکترونی تغییرات قابل توجهی از جمله کوچک شدن نسبت هسته به سیتوپلاسم، جمع شدن سیتوپلاسم، متراکم شدن محتویات هسته‌ای، افزایش واکوئول‌های سیتوپلاسمی، تشکیل اجسام آپوپتوتیک و تخریب میتوکندری مشاهده شد. دراندازه‌گیری میزان LDH هیچ تغییر معنی‌داری در میزان LDH آزاد شده در غلظت‌های مختلف سم در مقایسه با سلول کنترل مشاهده نشد.
نتیجه‌گیری: تحقیق حاضر اثر ضد رشد ترکیب ICD-85 روی سلول HL-60 را نشان داد.

---

سابقه و هدف: بیماری گوشه نوعی بیماری اتوزومال مغلوب است که نتیجه موتاسیون در ژن  βگلوکوسربروزیداز است.  هدف در این مطالعه، سنجش سطح فعالیت آنزیم ACE در بیماران ایرانی گوشه تیپ 1 و همچنین بررسی   پلی مورفیسم (I/D) در اینترون 16 ژن ACE به عنوان یک مارکر کمکی در تشخیص و پایش بیماری است.

روش بررسی: نمونه گیری از 29 بیمار  (میانگین سنی 04/10 سال) و 60 نفر از افراد سالم (میانگین سنی 31/7 سال) انجام شد. مراحل کار شامل استخراج DNA از خون تام، تعیین پلی مورفیسم (I/D) با روش PCR و سنجش فعالیت آنزیم ACE بود.

یافته­ها: میانگین میزان فعالیت ACE در بیماران U/L07/231 و در افراد سالم U/L03/56 بود که در بیماران 4 برابر حد طبیعی افزایش یافته بود. نتیجه بررسی پلی مورفیسم I/D، شامل 6 (7/20%) II، 9 (31%) DD و 14(3/48%) ID بود که با بررسی آماری با استفاده از آزمون ANOVA  بین ژنوتیپ DD و ژنوتیپ II و تاثیر آن در سطح فعالیت آنزیم اختلاف معنی­داری مشاهده شد.

نتیجه ­گیری: با توجه به نتایج به دست آمده، می­توان از سنجش آنزیم ACE و پلی مورفیسم I/D به عنوان مارکر کمکی در مانیتورینگ بیماری و کنترل درمان استفاده کرد.

واژگان کلیدی: بیماری گوشه، آنزیم مبدل آنژیوتانسین ACE، βگلوکوسربروزیداز، پلی مورفیسم (I/D).

---

سابقه و هدف: در حال حاضر اندازه‌گیری مقدار کراتی‌نین سرم و ادرار معمول‌ترین روش ارزیابی عملکرد کلیه است. بدین منظور، روش ژافه بیشترین کاربرد را دارد. اختلاف نتایج حاصل از اندازه‌گیری کراتی‌نین یک نمونه ممکن است ناشی از کیفیت پایین روش اندازه‌گیری، کالیبراسیون نامناسب روش و یا استفاده نامناسب آزمایشگاه از روش اندازه‌گیری باشد. در این مطالعه و براساس آمار EQAP ، عملکرد کیت‌هایی مورد ارزیابی قرار گرفت که بیشترین کاربرد را در آزمایشگاه‌های تشخیص طبی ایران داشتند.
روش بررسی: برای ارزیابی عملکرد روش­های اندازه‌گیری کراتی‌نین پنج کیت متداول مورد استفاده در ایران، شامل پارس آزمون، پیشتاز طب، آدیت، من و بیونیک، از نظر عدم‌دقت، قابلیت‌های آشکارسازی، خطی‌بودن و مقایسه نتایج ، مورد ارزیابی قرار گرفتند. نتایج حاصل از نظر آماری با استفاده از درصد ضریب تغییرات، آزمون t جفت‌شده و رگرسیون خطی و از نظر بالینی بر اساس خطای کل مجاز بررسی شدند.
یافته­ها: عدم‌دقت و قابلیت‌های‌ آشکارسازی کیت‌ها قابل‌قبول بودند، ولی نتایج خطی‌بودن روش‌ها در دامنه اندازه‌گیری ارائه‌شده توسط تولیدکنندگان را نشان ندادند. به علاوه، در تمامی موارد از نظر آماری و در اکثر موارد از نظر بالینی، اختلاف معنی‌داری بین نتایج هر کیت با میانگین کل نتایج به عنوان میزان هدف وجود داشت.
نتیجه­ گیری: براساس نتایج حاصل از این مطالعه که برای اولین بار در ایران انجام شده است، لازم است روش‌های ژافه اندازه‌گیری کراتی‌نین با روش‌های آنزیمی جایگزین شوند. به‌علاوه همسان‌سازی و استانداردسازی این روش‌ها در مقایسه با یک روش مرجع لازم است.

---

سابقه و هدف: گونه­های فعال اکسیژن می­توانند از طریق استرس اکسیداتیو موجب آسیب زدن به DNA و ایجاد سرطان شوند. عوامل آنتی اکسیدان در حفاظت سلولی بر علیه اثرات مخرب استرس اکسیداتیو دخیل هستند. هدف از این پژوهش، اندازه گیری مقادیر عناصر آنتی اکسیدان روی، مس، سلنیوم و منگنز در سرم خون کودکان مبتلا به لوسمی لنفوئیدی حاد (ALL) قبل از شروع درمان بود.
روش بررسی: در این مطالعه 20 کودک با میانگین سنی 6/4±6/6 سال مبتلا به ALL در مقایسه با 20 کودک بدون بیماری مشخص به عنوان گروه کنترل با میانگین سنی 7/2±3/10 سال مورد آزمون قرار گرفتند. غلظت این عناصردر سرم خون کودکان با روش جذب اتمی مورد بررسی قرار گرفت.  
یافته­ها: میانگین غلظت سرمی منگنز در کودکان مبتلا به ALL در مقایسه با گروه کنترل کاهش معنی­داری را نشان داد (03/0=P). در حالی که افزایش معنی­داری در میانگین غلظت سرمی مس در مقایسه با گروه کنترل مشاهده شد (0001/0>P). تفاوت چندانی در میانگین غلظت سرمی روی و سلنیوم در این دو گروه مشاهده نشد (به ترتیب 07/0=P و 35/0=P).
نتیجه­گیری: به نظر می­رسد تغییرات سطح سرمی این آنتی اکسیدان­ها می­توانند نقش بیولوژیکی مهمی در شروع یا پیشروی سرطان خون داشته باشند. بررسی­های بیشتری جهت روشن کردن نقش این فاکتورها در بیماری­زایی لوسمی حاد نیاز است.

---

سابقه و هدف: کاربرد بالینی نتایج آزمایش‌ها به شدت تحت تأثیر خطاهای آزمایشگاهی قرار دارد. امروزه بهترین راهکار برای تعیین عملکرد یک روش اندازه‌گیری، تعیین سیگمای آن روش براساس میزان کل خطای مجاز و میزان خطاهای آزمایش شامل خطاهای تصادفی و نظام‌مند است. در این مطالعه، عملکرد کیت‌های اندازه‌گیری آنالیت‌های بیوشیمیایی پارس‌ آزمون، به عنوان معمول‌ترین کیت‌های مورد استفاده در ایران، با تعیین شاخص انحراف استاندارد (DI) میزان سیگمای آنها مورد ارزیابی قرار گرفت.
روش بررسی: طی سال‌های 1392 تا 1396 و در دوره‌های 15 تا 28 برنامه ارزیابی کیفیت خارجی (EQAP)، نمونه‌های کنترل کیفیت تجارتی از به حدود 2000 آزمایشگاه شرکت‌کننده در هر دوره ارسال شد. سپس براساس نتایج حاصل از انجام آزمایش توسط این آزمایشگاه‌ها، عملکرد روش‌های اندازه‌گیری براساس شاخص انحراف (DI) و سیگمای روش تعیین شد. برای تعیین سیگمای روش از دو خطای کل مجاز متفاوت استفاده شد. 
یافته­ها: بر اساس خطای کل مجاز ارائه ‌شده توسط آزمایشگاه مرجع ایران، از میان 21 آنالیت مورد بررسی، DI مربوط به  7، 11 و 3 آنالیت به ترتیب در 100%، بیش از 90% و کمتر از 90% موارد نتایج گزارش‌شده قابل‌قبول (DI حداکثر 2.0) بود. در ارزیابی با معیار سیگما و براساس  خطاهای کل مجاز ارائه‌شده توسط آزمایشگاه مرجع ایران و CLIA (اصلاحات در بهبود آزمایشگاه بالینی) به ترتیب 13 و 12 روش اندازه‌گیری عملکرد قابل‌قبول (سیگمای حداقل 2.0) را داشتند.
نتیجه­گیری: با توجه به اهمیت نتایج آزمایش‌ها در تصمیم‌گیری‌های پزشکی، ارتقای عملکرد روش‌های اندازه گیری ضروری است.

---

مقدمه: شیوع بیماری کبد چرب غیر الکلی (NAFLD) به دلیل رشد همه گیر چاقی در حال افزایش است. امنتین یک آدیپوکین ضد التهابی است که به طور ترجیحی توسط بافت چربی احشایی ایجاد می شود. هدف از این مطالعه تعیین سطح سرمی امنتین -1 و ارتباط آن با شاخص توده بدنی ، قند خون ناشتا و پروفایل لیپیدها بود.
مواد و روش‌ها: این مطالعه مورد- شاهدی  بر روی 70 بیمار مبتلا به بیماری کبد چرب غیر الکلی و 70 شرکت کننده به عنوان شاهد انجام شد. سطح پلاسمایی امنتین- 1 با کیت ELISA اندازه گیری شد، و سایر متغیرها با روش های استاندارد تعیین شدند. داده ها با استفاده از نرم افزار SPSS نسخه 20 مورد تجزیه و تحلیل قرار گرفت.
یافته‌ها: یافته های ما نشان داد، که بیماران مبتلا به کبد چرب غیر الکلی، سطح امنتین بالاتری را نسبت به گروه کنترل دارند (05/0< p). شاخص توده بدنی (BMI) و تری گلیسیرید بیماران مبتلا به NAFLD به طور معناداری بالاتر از گروه سالم بود  (05/0< p). در این مطالعه، رابطه معکوس بین امنتین-1 با BMI ، تری گلیسیرید ، LDL-C مشاهده شد  (05/0< p).اما با سطح HDL-C ارتباط مثبت نشان داد (05/0< p). در این مطالعه ، همبستگی مثبت بین امنتین -1 با FBS در بیماران مبتلا به کبد چرب غیر الکلی مشاهده شد(05/0< p).
بحث و نتیجه‌گیری: یافته ها نشان داد، که سطح سرمی امنتین-1 در بیماران مبتلا به NAFLD در مقایسه با گروه کنترل ، به طور قابل توجهی متفاوت است. میزان امنتین با BMI ، LDL-C ، HDL-C ارتباط دارد.مقدمه: شیوع بیماری کبد چرب غیر الکلی (NAFLD) به دلیل رشد همه گیر چاقی در حال افزایش است. امنتین یک آدیپوکین ضد التهابی است که به طور ترجیحی توسط بافت چربی احشایی ایجاد می شود. هدف از این مطالعه تعیین سطح سرمی امنتین -1 و ارتباط آن با شاخص توده بدنی ، قند خون ناشتا و پروفایل لیپیدها بود.
مواد و روش‌ها: این مطالعه مورد- شاهدی  بر روی 70 بیمار مبتلا به بیماری کبد چرب غیر الکلی و 70 شرکت کننده به عنوان شاهد انجام شد. سطح پلاسمایی امنتین- 1 با کیت ELISA اندازه گیری شد، و سایر متغیرها با روش های استاندارد تعیین شدند. داده ها با استفاده از نرم افزار SPSS نسخه 20 مورد تجزیه و تحلیل قرار گرفت.
یافته‌ها: یافته های ما نشان داد، که بیماران مبتلا به کبد چرب غیر الکلی، سطح امنتین بالاتری را نسبت به گروه کنترل دارند (05/0< p). شاخص توده بدنی (BMI) و تری گلیسیرید بیماران مبتلا به NAFLD به طور معناداری بالاتر از گروه سالم بود  (05/0< p). در این مطالعه، رابطه معکوس بین امنتین-1 با BMI ، تری گلیسیرید ، LDL-C مشاهده شد  (05/0< p).اما با سطح HDL-C ارتباط مثبت نشان داد (05/0< p). در این مطالعه ، همبستگی مثبت بین امنتین -1 با FBS در بیماران مبتلا به کبد چرب غیر الکلی مشاهده شد(05/0< p).
بحث و نتیجه‌گیری: یافته ها نشان داد، که سطح سرمی امنتین-1 در بیماران مبتلا به NAFLD در مقایسه با گروه کنترل ، به طور قابل توجهی متفاوت است. میزان امنتین با BMI ، LDL-C ، HDL-C ارتباط دارد.

---

سابقه و هدف: بیماری­های تحلیل برنده اعصاب نظیر اسکیزوفرنی و پارکینسون عامل اصلی اختلالات جدی در مغز هستند. تغییر در بیان ژن­های دوپا دکربوکسیلاز (DDC) و دوپامین بتا هیدروکسیلاز (DBH) با تغییر در سطح دوپامین مغز، باعث ایجاد این بیماری­ها  می­شوند. در این مطالعه، همبستگی بین سطح بیان ژن­های مذکور در این بیماری­ها بررسی می­شود.
روش بررسی: افراد هدف به سه گروه 15 نفره شامل گروه A (افراد سالم)، گروه B (افراد مبتلا به اسکیزوفرنی) و گروه C (افراد مبتلا به بیماری پارکینسون) تقسیم شدند. پس از استخراج RNA و سنتز cDNA، میزان بیان ژن‌های مذکور از طریق Real-time PCR تعیین شد. 
یافته­ها: در بیماران پارکینسونی میزان بیان (25/0 ،03/0)08/0بود که نسبت به  افراد سالم  (34/31، 92/3)81/12 کاهش یافت وبیان DBH   (14/8، 39/1)18/3 بود که نسبت به افراد سالم (42/0، 11/0)22/0 افزایش یافت. برعکس، در بیماران اسکیزوفرنی، بیان ژن DDC
 (75/9، 34/3) 06/7 بود که  نسبت به افراد سالم  (3/0، 1/0)14/0 افزایش یافت و بیان DBH  (58/0، 03/0)04/0بود که نسبت به افراد سالم  (27/82 ، 51/16)34/31 کاهش یافت. هیچ ارتباط معنی­داری درمیزان بیان ژن­ها در این بیماری ها یافت نشد.
نتیجه­گیری: نتایج نشان داد که تغییرات بیان ژن‌های DDC و DBH در بروز بیماری‌های مذکور نقش دارند. بررسی همبستگی این دو ژن در بیماری های مذکور رابطه معنی داری نشان نداد؛ بنابراین با پایش میزان بیان این ژن ها و کشف داروهایی برای تنظیم میزان بیان آنها می توان راهی برای پیش گیری و درمان آنها یافت.
 

---

چکیده
سابقه و هدف: عوامل متعددی از جمله تغییرات مولکولی و ژنتیکی در ناباروری مردان نقش دارند. ژن‌های p53 و SIRT1 از جمله مولکول‌های کلیدی هستند که در تنظیم فرآیندهای سلولی همچون آپوپتوز، ترمیم DNA و استرس اکسیداتیو نقش ایفا می‌کنند. هدف این مطالعه بررسی میزان بیان ژن‌های p53 و SIRT1 در اسپرم مردان نابارور در مقایسه با مردان سالم بود.
روش بررسی: در این مطالعه مورد- شاهدی از نمونههای اسپرم 15مرد بارور و  15 مرد نابارور که جهت انجام آزمایشات مرتبط با ناباروری به کلینیک ناباروری امید در همدان مراجعه کردند، استفاده شد. بخشی از اسپرمهای فوق جهت انجام لقاح استفاده و بخش دیگر جهت بررسی های مولکولی فریز شد. میزان بیان ژن‌ها با استفاده از تکنیک RT-qPCR اندازه‌گیری شد. پس از انجام لقاح آزمایشگاهی IVF و ICSI نتایج آن با نتایج بررسیهای مولکولی مقایسه شد. 
یافته­ها: بیان ژن p53  در اسپرم مردان نابارور به طور معنی­داری افزایش داشت (0001/0>P)، در حالی که میزان بیان ژن SIRT1 کاهش معنی­داری را نشان داد (0001/0>P). از نظر میزان همبستگی مرفولوژی و تعداد و حرکت اسپرم در نمونه مایع منی و نرخ بلاستوسیست حاصل از IVF و ICSI با میزان بیان ژن P53 و SIRT1 ارتباط معنی­داری یافت نشد.
نتیجه گیری: یافته‌ها نشان داد که افزایش بیان p53 موجب آپوپتوز اسپرم و کاهش بیان SIRT1  استرس اکسیداتیو را تشدید می‌کند که هر دو می‌توانند به عنوان نشانگرهای کلیدی در ارزیابی باروری مردان به کار روند.