fa lncRNAها: جایگاه و سازوکارهای عملکرد آن‌ها ژنتيك Genetic مروري Review <div align="right" style="direction: rtl"> در پستانداران، بخش عمده‌ای از فراورده‌های بیان ژن را توالی‌های ریبونوکلئوتیدی غیر کدکننده‌ی پروتئین تشکیل می‌دهند. این توالی‌ها شامل مولکول‌های RNAی کوتاه و بلند، با اندازه‌هایی در بازه‌ی ده‌ها تا صدها نوکلئوتید هستند، که به مواردی از آن‌ها با طول بیش از 200 نوکلئوتید، RNAی بلند غیر کدکننده‌ی پروتئین یا lncRNA گفته ‌می‌شود. مولکول‌های lncRNA که عملکردشان وابسته به ساختار مولکولی‌ منحصر به فرد آن‌هاست، نقش‌های مهمی در تنظیم بیان ژن در سطوح متفاوت اپی‌ژنتیکی، رونویسی و پس از رونویسی ایفا می‌کنند. این مولکول‌ها ضمن میان‌کنش با دیگر مولکول‌های زیستی مانند DNA، RNA و پروتئین، عامل‌های تعیین‌کننده‌ای در پیش‌برد فعالیت‌های فیزیولوژیکی سلول‌های طبیعی به شمار می‌روند. فعال‌سازی عامل‌های رونویسی، هدایت مجموعه‌های ریبونوکلئوپروتئینی، چارچوب‌گذاری برای تجمع پروتئین‌های همکار، تنظیم پردازش متناوب، تغییر حالت کروماتین و تسهیل فرایند نقش‌گذاری، حفظ حالت چندتوانی و کنترل آمد و شد بین هسته و سیتوپلاسم، از جمله رویکردهای مهم اجرا شونده توسط lncRNAها هستند. فناوری‌های مدرن جهت شناسایی مولکول‌های lncRNA توسعه یافته‌اند و داده‌پایگاه‌های متعددی، به منظور تسهیل امر پژوهش و تبادل اطلاعات علمی مربوط به این مولکول‌ها طراحی شده‌اند. در این مقاله‌ی مروری، اهمیت lncRNAها، شناسایی، رده‌بندی، تکامل زیستی، وضعیت ژنومی، ساختار فضایی، بیان، مکان، و فعالیت‌های گسترده‌ی این مولکول‌‌ها مورد بررسی و بحث قرار گرفته است. <br>واژگان کلیدی: ncRNA، lncRNA، عملکرد. </div> In mammals, the majority of products of gene expression are non-coding ribonucleotide sequences. They include short and long RNA molecules with sizes ranging of tens to hundreds of nucleotides. Among them, the molecules with more than 200 nucleotides are called long non-coding RNAs or lncRNAs. While LncRNAs functions depend on their unique molecular structures, they play important roles in regulating gene expression at epigenetic, transcriptional and post-transcriptional levels. Interacting with other biological molecules such as DNA, RNA and protein, LncRNAs have been found to play important roles in normal cell physiological activities. Activation of transcription factors, guidance of ribonucleoprotein complexes, aggregation of partner proteins, regulation of alternative processing, cooperation in chromatin remodeling, facilitation of genomic imprinting, maintaining of multipotential state and control of nucleus/cytoplasm traffic are some of crucial approaches Implemented by LncRNAs. Modern technologies have been developed to identify lncRNA molecules, and many relevant databases have been designated to facilitate research and academic exchange of data concerning them. In this review article, signification, identification, classification, biological evolution, genomic position, configuration, expression, localization and remarkable functions of LncRNAs have been discussed.<br><b> Keywords</b>: ncRNA, lncRNA, Function. ncRNA, lncRNA, عملکرد ncRNA, lncRNA, Function 79 94 http://tmuj.iautmu.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-1-404&slc_lang=fa&sid=1 Mohammad Reza Noori-Daloii محمدرضا نوری دلویی nooridaloii@sina.tums.ac.ir 10031947532846005014 10031947532846005014 Yes PhD of Medical Molecular Genetics, Department of Medical Genetics, School of Medicine, Tehran University of Medical Sciences, Tehran, Iran دکتری ژنتیک مولکولی پزشکی، گروه ژنتیک پزشکی، دانشکده پزشکی، دانشگاه علوم پزشکی تهران Yeganeh Eshaghkhani یگانه اسحاق خانی 10031947532846005015 10031947532846005015 No PhD Student of Medical Genetics, Department of Medical Genetics, School of Medicine, Tehran University of Medical Sciences, Tehran, Iran دانشجوی دکترای تخصصی ژنتیک پزشکی، گروه ژنتیک پزشکی، دانشکده‌ پزشکی، دانشگاه علوم پزشکی تهران