fa اثرات حفاظتی عصاره الکلی کلاله زعفران در مقابل سمیّت کبدی سیسپلاتین در موش صحرایی پاتولوژي Pathology موردي- شاهدي case-control <span style="font-weight: bold">سابقه و هدف:</span> سیسپلاتین به‌عنوان یک داروی ضدسرطانی مهم، برای کبد به شدت سمّی می‌باشد. هدف از این مطالعه، ارزیابی اثرات محافظتی عصاره الکلی کلاله زعفران در برابر سمیّت کبدی سیسپلاتین در موش‌صحرایی می‌باشد. <br><span style="font-weight: bold">روش بررسی:</span> 40 سر موش صحرایی نر ویستار به‌طور تصادفی در پنج گروه هشت‌تایی، شامل 1- شاهد سالم، 2-شاهد مسموم 3-شاهد مثبت، 4 و 5-تیمار با عصاره، توزیع گردیدند. سیسپلاتین ( 4/0 میلی‌گرم بر کیلوگرم) روزانه و به مدت 8 هفته به‌صورت داخل صفاقی به گروه‌های 2 تا 5 تزریق شد. هم‌زمان، به گروه‌های‌ 1 و 2 نرمال سالین (10 میلی‌لیتر بر کیلوگرم)، به گروه 3 سیلیمارین (50 میلی‌گرم بر کیلوگرم) و به گروه‌های 4 و 5، عصاره الکلی کلاله زعفران (به ترتیب 40 و 80 میلی‌گرم بر کیلوگرم) گاواژ گردید. در پایان، سطح سرمی شاخص‌های آسیب کبد و عملکرد آنتی‌اکسیدان‌ها در هموژنات بافت کبد موش‌ها مورد سنجش قرار گرفت. آسیب‌شناسی بافتی نیز جهت ارزیابی درجات مختلف آسیب‌‌ کبد انجام شد. <br><span style="font-weight: bold">یافته‌ها:</span> در موش‌های دریافت کننده سیسپلاتین، عصاره الکلی کلاله زعفران و سیلیمارین، به‌طور معنی‌داری میزان آنزیم‌های شاخص عملکرد کبد و بیلی‌روبین تام را کاهش و سطوح آلبومین و پروتئین تام سرم را افزایش دادند. در این موش‌ها، عصاره و سیلیمارین به طور معنی‌داری میزان پراکسیداسیون لیپیدی را کاهش و سطوح آنتی‌اکسیدان‌ها را به صورت وابسته به دوز افزایش دادند. در آسیب‌شناسی بافتی، سیلیمارین و عصاره الکلی کلاله زعفران، آسیب‌ کبدی ناشی از سیسپلاتین را بهبود بخشیدند، به‌طوری ‌که تغییرات بافتی در توافق با یافته‌های بیوشیمیایی بودند. <br><span style="font-weight: bold">نتیجه‌گیری: </span>عصاره کلاله زعفران احتمالاً با خواص آنتی‌اکسیدانی خود، کبد موش‌های صحرایی را در برابر اثرات توکسیک سیسپلاتین محافظت می‌کند. <span style="font-weight: bold">Background</span>: Cisplatin, as an important anti-cancer drug, is a potent hepatotoxicant. The aim of the present study was to evaluate the protective effect of ethanolic extract of Crocus sativus L. stigma (EECSL.S) against cisplatin-induced hepatotoxicity in the rats. <br><span style="font-weight: bold">Materials and methods:</span> 40 male Wistar rats were randomly allocated into 5 groups (1-Normal control, 2- Toxicant control, 3-Positive control and 4&5- Treatment with extract) of 8 animals each. Cisplatin was injected (0.4 mg/kg) to groups 2-4 daily for 8 weeks, intraperitoneally. Simultaneously, normal saline (10 ml/kg) for groups 1 and 2, silymarin (50 mg/kg) for group 3 and EECSL.S (40 and 80 mg/kg) for groups 4 and 5 were administered through the gavage. At the end of experiment, levels of serum biomarkers of hepatic injury as well as antioxidant activity in liver homogenates of the rats were assessed. Moreover, histopathological observation was assayed at the degree of hepatic injury. <br><span style="font-weight: bold">Results</span>: In the cisplatin receiving rats, EECSL.S (40 and 80 mg/kg) and silymarin significantly decreased the levels of serum biomarkers of hepatic injury and total bilirubin and significantly elevated the levels of serum albumin and total proteins. In these rats, EECSL.S and silymarin decreased the lipid peroxidation and elevated the levels of antioxidant enzymes in a dose dependent manner. Histopathologically, EECSL.S and silymarin ameliorated cisplatin-induced hepatic injuries and the changes were in agreement with biochemical findings. <br><span style="font-weight: bold">Conclusion</span>: EECSL.S protects hepatic tissue against cisplatin-induced hepatotoxicity in rats due to its anti-oxidant properties. زعفران، سیسپلاتین، سمیّت کبدی، آنتی‌اکسیدان، موش صحرایی Crocus sativus L., Cisplatin, Hepatotoxicity, Anti-oxidant, Rat 251 261 http://tmuj.iautmu.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-155-22&slc_lang=fa&sid=1 Daryoush Mohajeri داریوش مهاجری daryoushmohajeri@yahoo.com 10031947532846003262 10031947532846003262 Yes Associate Professor of Pathology, Department of Pathobiology, Faculty of Veterinary Medicine, Islamic Azad University, Tabriz Branch, Tabriz, Iran گروه پاتوبیولوژی، دانشکده دامپزشکی، دانشگاه آزاد اسلامی، واحد تبریز Yousef Doustar یوسف دوستار 10031947532846003263 10031947532846003263 No Assistant Professor of Pathology, Department of Pathobiology, Faculty of Veterinary Medicine, Islamic Azad University, Tabriz Branch, Tabriz, Iran گروه پاتوبیولوژی، دانشکده دامپزشکی، دانشگاه آزاد اسلامی، واحد تبریز