1- کارشناسی ارشد، گروه بیوشیمی بالینی، دانشگاه علوم پزشکی ایلام، ایلام، ایران 2- استاد، گروه بیوشیمی بالینی، دانشگاه علوم پزشکی ایلام، ایلام، ایران ، ahad2001malekshahian@gmail.com 3- دانشیار، گروه بیوشیمی بالینی، دانشگاه علوم پزشکی ایلام، ایلام، ایران
چکیده: (14 مشاهده)
سابقه و هدف:دیابت نوع ۲ یکی از شایعترین اختلالات متابولیک جهان است که تعداد مبتلایان آن رو به افزایش است. داروهای رایج و تزریق انسولین در کنترل آن مؤثرند، اما عوارض جانبی زیادی دارند. به همین دلیل، تحقیق درباره درمانهای گیاهی مانند Citrullus colocynthisبهعنوان جایگزینی مؤثر و کمعارضه اهمیت یافته است. روش بررسی:در این مطالعه، 60 راس رت صحرایی نر در 6 گروه دهتایی قرار داده شدند. سپس رتها با استفاده از استرپتوزوتوسین دیابتی شدند (به جز گروه شاهد). پس از تایید دیابتی شدن و اندازهگیری قندخون، حیوانات به مدت سه هفته متوالی با دوزهای mg/kg100، mg/kg 200، mg/kg 400، عصاره هیدروالکلی و mg/kg10 پیوگلیتازون تیمار شدند. سپس انسولین، گلوکز سرم، HbA1c، رزیستین، TNF-α و ظرفیت آنتی اکسیدانی تام (TAC) اندازهگیری شدند. در پایان اطلاعات جمعآوری شده با استفاده از نرم افزار SPSS تحلیل شدند. یافته ها: پس از القای دیابت با استرپتوزوتوسین، میانگین گلوکز خون در گروههای دیابتی نسبت به گروه کنترل بهطور معنیداری افزایش یافت (001/0p<). درمان با عصاره هیدروالکلی Citrullus colocynthis و پیوگلیتازون موجب کاهش معنیدار گلوکز خون و HbA1c نسبت به گروه دیابتی شاهد شد. همچنین سطح رزیستین و TNF-α در گروه دیابتی شاهد افزایش معنیداری داشت و تیمار با عصاره و پیوگلیتازون باعث کاهش این شاخصها گردید. از سوی دیگر، سطح انسولین و ظرفیت آنتیاکسیدانی تام (TAC) در گروه دیابتی شاهد کاهش یافته بود، در حالیکه درمان با عصاره و پیوگلیتازون موجب افزایش معنیدار آنها شد. نتیجهگیری:در مجموع به نظر میرسد که عصاره هندوانه ابوجهل با افزایش انسولین، کاهش قند خون، کاهش میزان هموگلوبین گلیکوزیله، کاهش آدیپوکاین مستعدکننده فرد به دیابت نوع 2 یعنی Resistin ، کاهش فاکتورهای التهابی (TNF-α) و افزایش ظرفیت آنتی اکسیدانی تام ، درمان موثری جهت کنترل دیابت و پیشگیری از عوارض ناشی از آن، مانند اختلالات قلبی-عروقی باشد.
Havasi M, Bakhtiary S, Haghani K, Seidkhani Nahal A. Comparative study of the effects of hydroalcoholic extract of Citrullus colocynthis and pioglitazone on Insulin, Serum Glucose, HbA1c, Resistin, TNF-α, and Total Antioxidant Capacity (TAC) in type 2 diabetic male rats. MEDICAL SCIENCES 2026; 36 (2) :166-176 URL: http://tmuj.iautmu.ac.ir/article-1-2467-fa.html
هواسی مرضیه، بختیاری سالار، حقانی کریمه، صیدخانی نهال علی. مقایسه اثرات عصاره هیدروالکلی هندوانه ابوجهل و داروی پیوگلیتازون بر انسولین، گلوکز سرم، HbA1c، رزیستین، TNF-α و ظرفیت آنتی اکسیدانی تام (TAC) در رتهای نر دیابتی نوع II. فصلنامه علوم پزشکی دانشگاه آزاد اسلامی تهران. 1405; 36 (2) :166-176